De banken hebben voor ruim 1.000 miljard euro krediet uitstaan in de Europese vastgoedsector.

De Europese markt voor winkels, kantoren, opslagruimte en ander ‘commercieel’ vastgoed lijkt de jongste maanden heel voorzichtig te hernemen. Maar er dreigt een nieuwe crash als de economie niet snel herstelt. En met de nog steeds oplopende werkloosheid en de afnemende consumptie is dat voorlopig weinig waarschijnlijk.

Dat leidt Laurens Narraina van consultant PWC af uit de zevende editie van Emerging Trends in Real Estate Europe. Aan de basis van dat rapport liggen gesprekken met 645 vastgoedexperts. Zij waarschuwen unaniem voor een bom van ruim 1.050 miljard euro aan vastgoedkredieten die ligt te tikken op de balansen van de Europese banken.

De meeste van die kredieten werden toegestaan in 2006-2007, toen de rente uiterst laag was en de banken het in de euforie van de economische groei niet erg nauw namen met de verhouding tussen het verstrekte krediet en de waarde van het vastgoed dat als onderpand dient. Veel kredieten moeten de komende vier jaar vernieuwd worden, maar een deel van het betrokken vastgoed staat nu geheel of gedeeltelijk leeg als gevolg van de crisis.

De eigenaars betalen de rente op hun krediet zonder dat daar voldoende inkomsten tegenover staan, maar ze verkiezen dat boven het verlies dat ze zouden incasseren bij een verkoop van het gebouw. Hun onderpand is in veel gevallen nu een pak minder waard dan toen het krediet werd afgesloten en daar hebben de banken problemen mee. Het gebouw zal niet meer voldoende opbrengen.

Dankzij de handenvol geld die ze van de overheid kregen, hebben de banken ‘de dag des oordeels’ kunnen uitstellen en werden de kredieten onveranderd aangehouden zolang de rente betaald werd. Maar binnen enkele jaren is ook die rente aan herziening toe en dan zal blijken dat die een stuk hoger komt te liggen.

Daardoor zal de situatie voor veel eigenaars fundamenteel veranderen. Als hun bezettingsgraad tegen dat moment niet voldoende is hersteld, zullen zij wellicht toch verkopen en dat dreigt zwaar te wegen op de prijzen.

Een deel van de experts die PWC ondervroeg, denkt dat de banken dit jaar al de zwaarste hypotheekrisico’s uit hun portefeuille zullen wieden. De ECB raamt dat pakket op 37,7 miljard euro.

Maar een meerderheid is ervan overtuigd dat de banken het niet zover zullen laten komen, omdat ze dan zichzelf in gevaar dreigen te brengen. Als ze de kredietkraan dichtdraaien, belandt een deel van het vastgoed immers op hun eigen balans en die is nog niet sterk genoeg om dat bijkomende risico te dragen, luidt het. Laurens Narraina verwacht zelfs dat de banken desnoods zullen aanvaarden dat een tijdlang alleen nog rente wordt betaald, zonder kapitaalaflossingen.

Bron: De Standaard