De bouw van nieuwe woningen stagneert
Het oude businessmodel is vastgelopen: grond, kant en klare plannen en overdadige financiering zijn daarvan de mengsmering geweest.Vrijwel alle betrokken partijen likken nu hun wonden en lijken zo in zichzelf gekeerd (stilzitten en wachten op betere tijden?) dat nieuwe initiatieven uitblijven. Met de komst van nieuwe colleges in de gemeenten is er een kans om het tij te keren. Wat is er nodig? Nieuwe wethouders ‘wonen’ moeten nog voor de zomer vijf dingen doen.
- Vaststellen hoe groot het woningbouwprogramma in de goedkope en middeldure koopsector moet zijn.
- Aangeven op welke locaties de gemeente actief steun geeft aan woningbouwinitiatieven.
- Spelregels formuleren hoe toekomstige bewoners de principaal worden van hun eigen droomwoning.
- Afspreken hoe de gemeente woningbouwinitiatieven financieel en procedureel ondersteunt.
- Opstellen van een profiel van bouwpartners.
Dit vergt geen dikke nota’s, maar vijf A-4′tjes. Geen eindeloos onderzoek, maar kordaat twee dagdelen aan slag.Als zo’n actieplan er ligt, gaat de wethouder in de zomer in overleg met ontwikkelaars en bouwers en vraagt hen met plannen te komen. Laag hangend fruit gaat voor. Opportunisme is leidend. Het succes van de actieplannen wordt bepaald door de vraag of gemeente, ontwikkelaars, bouwers en corporaties bereid zijn gezamenlijk te gaan voor kleinschalige, klantgestuurde projecten.Daarnaast is het noodzakelijk dat alle betrokkenen het op gang brengen van de woningbouwproductie belangrijker vinden dan hun eigen korte termijn doelstellingen. Welke wethouders doen er mee? Adviseur Andersson Elffers Felix Utrecht
Bron: Cobouw
De woningbouw in Amsterdam ligt zo goed als stil. Voor de komende twee jaar wordt niet op herstel gerekend. De gemeente studeert daarom op kleine, tijdelijke en alternatieve bouwprojecten. Dit zegt wethouder Maarten van Poelgeest (GroenLinks).
Vorig jaar werden in Amsterdam 2273 woningen in aanbouw genomen, waarmee de bouwproductie zakte tot onder het niveau van 2001. De voorraad groeide in 2009 nauwelijks omdat er 1189 huizen werden gesloopt.
Dat meldt Het Parool. Van Poelgeest is al blij als er dit jaar 2000 huizen in aanbouw genomen kunnen worden. In 2006 wilde de gemeente nog 5000 woningen per jaar bouwen.
Gemiddeld genomen luidt de doelstelling 4000 woningen per jaar, wat na de topproductie van 6494 in 2006 nog twee jaar is gelukt.
Ondanks de crisis weet Amsterdam enkele voorrangsprojecten op gang te houden. Van der Poelgeest: ‘Er is met bouwers en woningcorporaties vorig jaar een lijst opgesteld. Die werkt wel; iedereen voegt zich ernaar. We merken dat het zelfs voor projecten die voor rijkssteun in aanmerking komen moeilijk wordt, omdat er een enorme vraaguitval is opgetreden.’
Oorzaak is dat woningcorporaties terughoudend zijn.’Dat komt doordat het de corporaties niet meer lukt sociale huurwoningen te verkopen. De crisis begint daar nu echt te landen. Als die inkomsten opdrogen, komt er geen geld vrij om nieuwe projecten te financieren.’
De woningbouwcorporaties mogen tot 2016 drieduizend woningen per jaar verkopen. Maar in de praktijk zijn het er ongeveer 1500. In 2008 waren het er 1700, in 2009 1200.
Bron: bouwenwonen.net
VOORBURG – De NVB roept de ministers Van der Hoeven en Van der Laan op te voorkomen dat de woningbouw desastreus onderuit gaat. Een eenmalige subsidie van 10.000 euro voor de kopers is volgens de brancheorganisatie wellicht het laatste redmiddel.
Voorzitter Jo Goossens van de organisatie van ontwikkelende bouwers (NVB) waarschuwt in een brief de beide bewindslieden voor een verlies van 100.000 banen. De arbeidsplaatsen dreigen verloren te gaan in de bouw en de aansluitende bedrijfstakken. “De markt van commercieel vastgoed is vrijwel volledig ingestort. Op de woningmarkt wordt 60 procent minder omgezet dan in voorgaande jaren”, aldus Goossens. De voorzitter van de NVB verwacht dat de economische slag grote maatschappelijke schade zal veroorzaken.
Bron: Cobouw
Zaanstad heeft de Betaal Koopwoningen Zaanstad-constructie uitgebreid om de woningproductie in de gemeente op peil te houden.
De BKZ is al jaren een manier om starters aan een eigen huis te helpen. Door een voorschot te nemen op salarisverhoging en waardestijging en doordat ontwikkelaars bij oplevering de stichtingskosten krijgen en later pas de winst, was het mogelijk om een huis van rond de twee ton te kopen voor 130.000 euro. De uitbreiding van de constructie bestaat uit een korting op de eerste vijf jaar erfpacht en de middeldure woningbouw. Zaanstad bouwt jaarlijks 700 tot 900 woningen per jaar. Zonder de crisis zouden het er dit jaar meer dan 1000 moeten worden, maar de gemeente verwacht nu echter rond de 700 woningen uit te komen.
Bron: Cobouw
De NVB blijft bij zijn standpunt dat we blij mogen zijn als er volgend jaar 43.000 woningen worden gebouwd. Dit zei directeur Nico Rietdijk vandaag tijdens het woningdebat van de provincie Gelderland.
“Het goede nieuws is dat de vrije val in de verkoop van nieuwe woningen gestuit lijkt. De verkopen trekken weer iets aan. Het slechte nieuws is dat het niveau nog steeds te laag is. Verkopen we in normale tijden zo’n 4000 woningen per maand, nu ligt dat op 1100. Met de vertraging in de bouw erbij betekent dit dat er in 2011 20.000 koopwoningen gereed zullen komen. Inclusief huurwoningen komen we dan uit op 43.000″, meent Rietdijk. Hij spreekt de hoop uit dat het EIB met zijn minder sombere voorspelling gelijk heeft, maar verwacht dit niet. Rietdijk deed dan ook een oproep aan provincies en gemeenten alle zeilen bij te zetten om de woningbouw overeind te houden. Wanneer dit niet gebeurt, wordt volgens hem de woonconsument de dupe. Die heeft dan immers te maken met woningschaarste en stijgende prijzen.
Bron: Cobouw
Waterwoningen in soorten en maten. Ze zijn te vinden in IJburg in de Waterbuurt West.
Het gaat om 75 drijvende woningen. Variërend van dure koophuizen tot en met sociale huurwoningen. De panden zijn ontworpen door het Amsterdamse architectenbureau Marlies Rohmer en gebouwd door ABC Arkenbouw uit Urk. Opdrachtgever is ontwikkelingscombinatie Waterbuurt West in samenwerking met Woningstichting Eigen Haard. De huizen zijn er in drie types: de Vancouver, de Sydney en de Seattle. Het laatste type is een rijtjeswoning waarbij drie woningen aan elkaar zijn gekoppeld. De Sydney is een twee-onder-een-kapwoning, de Vancouver bestaat uit drie woonlagen met een oppervlakte van 156 vierkante meter. Bijna alle woningen hebben een ligplaats voor een boot. Daarnaast komen er nog eens dertig openbare ligplaatsen in het gebied. De huizen bestaan uit een betonnen bak die met een halve verdiepingshoogte in het water (sous-l’eau) ligt. Daarbovenop staat een constructie van lichte houtskeletbouw, bekleed met glas en kunststofschroten. De bakken zijn afgemeerd aan palen en verbonden aan een steiger.
Bron: Cobouw
Nu de energieprijzen volop in de belangstelling staan, vindt het principe van de Passiefhuizen steeds meer ingang. Aan de basis van het passiefhuis concept liggen een doorgedreven isolatie, een luchtdichte afsluiting, een optimale oriëntatie, aangepaste glaspartijen en een ventilatiesysteem met warmterecuperatie. Passiefhuizen zijn zeer goed geïsoleerde woningen, waarvan het energieverbruik voor verwarming minder is dan 15 kWh/m² per jaar.
Traditionele bouwmethode
Om het passiefhuis concept toegankelijk te maken voor iedereen, besloot Wienerberger een Massief Passief huis te bouwen. Met andere woorden een traditionele woning met massieve muren in keramische bouwmaterialen volgens onze eigen bouwtraditie.
Massief passief bouwen verenigt het beste van twee werelden in zich: alle energetische voordelen van het passiefconcept en het comfort en de duurzaamheid van het bouwen met baksteen. Het spreekt voor zich dat de opbouw van de wanden daar een belangrijke rol in speelt.
Keramische bouwmaterialen
Bij een massief passiefwoning wordt er vertrokken van een klassieke geïsoleerde spouwmuuropbouw. Het buitenspouwblad wordt uitgevoerd in keramische gevelstenen van Terca/Desimpel. Het binnenspouwblad dient luchtdicht gemaakt te worden, zoals vereist in het Passiefhuis concept. Hiertoe worden de Porotherm binnenmuurstenen gebruikt en wordt de binnenzijde van de muur bepleisterd. De keramische binnenmuurstenen hebben trouwens een grote thermische inertie en hebben een bufferende werking op het binnenklimaat (grote schommelingen in temperatuur en vochtigheid worden vermeden).
De keramische bouwmaterialen van Wienerberger bewezen reeds generaties lang hun voordelen in de traditionele woningbouw. Porotherm binnenmuurstenen passen perfect binnen de huidige tendens van energie- en milieubewust bouwen en wonen. Voor welk type woning u ook kiest, de opbouw en de gebruikte materialen voor wanden zijn belangrijk bij de energetische eindprestaties van het bouwwerk. Op het dak komen KoraSun® zonnepanelen die naadloos geïntegreerd worden met de kleidakpannen van Koramic. Deze laten zich plaatsen in een handomdraai, vragen nagenoeg geen onderhoud en volgen de natuurlijke vorm van de kleidakpannen, zodat ze nog nauwelijks zijn te onderscheiden. Het plaatsen van fotovoltaïsche panelen is een extra interessante maatregel in een passiefhuis voor duurzame energieopwekking.
Volg de bouw van het massief passiefhuis op de voet via www.massiefpassief.be
Bron: Wienerberger
Bij de grote Britse woningbouwers lijkt het optimisme voorzichtig terug te keren. Bedrijven als Barratt en Persimmon hebben de laatste maanden meer huizen gebouwd dan een jaar eerder en denken de productie dit jaar aanzienlijk verder op te voeren. Bovendien zijn de woningbouwers weer volop actief op de grondmarkt.
De tweede Britse woningbouwer Persimmon hoopt dit jaar 10.000 nieuwe huizen te bouwen. Afgelopen jaar kwam de productie uit op 8976 woningen, waarvan er 5000 in de tweede helft van het jaar gereed kwamen. Eind 2009 stond er voor 710 miljoen aan afgesloten verkopen in de boeken, 40 procent meer dan een jaar eerder. Persimmon zoekt vooral in het zuiden van Engeland stukken grond met bouwvergunning om het bouwprogramma op peil te kunnen houden. Directeur Mike Farley tekent daarbij aan dat de bouwkosten van een nieuwe woning gemiddeld 14 procent lager liggen dan voor de crisis. Een goede 10 procent daarvan is volgens hem te danken aan lagere lonen bij de onderaannemers. Concurrent Barratt komt nog iets beter uit met eind december voor 725 miljoen aan verkochte woningen, een toename met 43 procent op jaarbasis. “We zien het laatste half jaar een bepaalde mate van herstel”, aldus directeur Mark Clare.
Marges
Barratt bouwde in de tweede jaarhelft 5028 woningen tegen 6905 in heel 2008 en denkt de komende zes maanden op 7000 opleveringen uit te komen. “De verkopen nemen toe en de marges worden weer hoger, maar de markt is nog steeds onderhevig aan grote onzekerheden over zowel hypotheken als de algemene economische situatie”, aldus Clare.
Bron: Cobouw
De Vlaamse Confederatie Bouw (VCB) hoopt op een doorstart van de Vlaamse woningbouw in 2010. Tijdens de eerste acht maanden van 2009 daalde het aantal vergunningen voor huizen met 10% in vergelijking met 2008 en het aantal vergunningen voor flats met 19%. De VCB hoopt voor 2010 op beterschap. De regionale en federale overheden hebben alvast een aantal maatregen getroffen die de bouw en met name de bouw van duurzame woningen het komende jaar zullen ondersteunen. Deze maatregelen blijken effect te hebben. Zo lag het aantal nieuwe hypothecaire kredieten alsook het uitgeleende bedrag tijdens de laatste maanden van 2009 al heel wat hoger dan eind 2008.
Nieuw voor nieuwe woningen
Van cruciaal belang is de beslissing van de federale regering om het verlaagd BTW-tarief van 6% voor nieuwbouw met één jaar te verlengen tot eind 2010. In dit geval is het verlaagd tarief wel beperkt tot een schijf van 50.000 euro. Ook voor de afbraak van een oud gebouw en zijn vervanging door een nieuwe woning blijft een verlaagd BTW-tarief van 6% gelden. In dit tweede geval is er geen beperking voor het bedrag waarop 6% BTW van toepassing is. Geregistreerde aannemers zullen dus nog tot eind 2010 facturen met 6% BTW kunnen opmaken. Een belangrijke bijkomende voorwaarde is dat de bouwaanvraag tegen 31 maart 2010 moet worden ingediend. Volgens de VCB zal deze maatregel in combinatie met de historisch lage hypothecaire rente de Vlaamse woningbouw nog gedurende gans het jaar 2010 kunnen ondersteunen.
De statistieken over de bouwvergunningen voor de eerste vier maanden van 2009 gaven voor huizen en flats samen een achteruitgang aan van maar liefst 20% in vergelijking met 2008. Uit de cijfers over de vergunningen voor de eerste acht maanden van 2009 blijkt dat deze achteruitgang intussen iets gemilderd is: tot -15%. Maar het gaat toch nog altijd om een forse achteruitgang. Vooral de appartementsbouw blijft er sterk op achteruitgaan. Volgend jaar moet de woningbouw het zeker beter doen, temeer daar in 2010 ten gevolge van de economische crisis weinig soelaas kan worden verwacht van investeringen in nieuwe kantoren en industriegebouwen.
Nieuw voor duurzame nieuwbouw
Vanaf 1 januari 2010 wordt in Vlaanderen E80 het maximale energiepeil voor nieuwe woningen. Volgens de VCB zal de verlaging van het maximale E-peil van E100 nu naar E80 volgend jaar relatief geruisloos en probleemloos verlopen. Onderzoek door het Vlaams Energieagentschap heeft uitgewezen dat de nieuwe huizen in Vlaanderen al enige tijd gemiddeld een E-peil van 85 hebben bereikt. Dit impliceert dat heel wat nieuwe woningen nu reeds aan het E80-peil voldoen.
Nieuw vanaf 1 maart 2010 zijn de normen uit de Vlaamse verordening op de toegankelijkheid van publieke gebouwen. Deze verordening beoogt een verbeterde toegankelijkheid van gebouwen voor bijvoorbeeld ouderen, rolstoelgebruikers, gehandicapten enz. Zo moeten de deuren breed genoeg zijn en in de juiste richting opengaan, gangpaden recht, breed en hoog genoeg zijn enz. In de woningbouw zal deze verordening vooral van belang zijn voor de gemeenschappelijke ruimten in appartementsgebouwen.
Energiepeil maatstaf voor overheidssteun
De VCB stelt intussen vast dat de fiscale tussenkomsten van de federale overheid en de premies van de distributienetbeheerders voor nieuwbouw zich naar het algemeen energiepeil van de nieuwe woningen richten en niet langer naar welbepaalde ingrepen. Om voor deze tegemoetkomingen in aanmerking te komen moet de woning wel energiezuiniger zijn dan de reglementering op de energieprestaties voorschrijft.
Om voor de premies van de distributienetbeheerders in aanmerking te komen moet het energiepeil van de nieuwe woning voor bouwaanvragen vanaf 1 januari 2010 E60 of lager zijn. Voor nieuwe huizen bedraagt de premie 1.000 euro voor een E60-peil en 40 euro extra per E-peilpunt dat het huis verder onder het E60-peil zakt. De premie bedraagt 400 euro voor een E60-appartement en 20 euro extra per E-peilpunt onder het E60-peil. De huidige Vlaamse regering overweegt om tegen 2012 het E60-peil als maximum in te voeren. De nieuwe premies van de distributienetbeheerders sporen kandidaat-bouwers er alvast toe aan om onder dit peil te blijven.
Ook op federaal vlak worden voor nieuwe woningen bijna alle bijzondere belastingverminderingen voor energiebesparende investeringen afgeschaft. Maar daarnaast komt er een jaarlijkse belastingaftrek voor lage energiewoningen. Voortaan krijgen drie categorieën van woningen gedurende tien jaar een belastingvoordeel: lage energiewoningen met een energievraag van minder dan 30kWh/m² (300 euro te indexeren), passiefwoningen (600 euro te indexeren) en nulenergiewoningen, d.w.z. passiefwoningen die de resterende energievraag enkel invullen via ter plaatse opgewekte hernieuwbare energie (1.200 euro te indexeren).
Blijvende ondersteuning voor woningrenovaties
Jaarlijks worden in Vlaanderen ongeveer 35.000 nieuwe woongelegenheden vergund. Het baat weinig deze nieuwe woningen almaar energiezuiniger te maken als tegelijk het bestaand patrimonium van ongeveer 2,7 miljoen woningen dat doorgaans slecht tot zeer slecht geïsoleerd is, ongemoeid wordt gelaten.
Het is dan ook positief dat de federale overheid haar fiscale tegemoetkomingen voor energiebesparende investeringen bij woningrenovaties grotendeels ongewijzigd laat. Tegelijk blijven de distributienetbeheerders in 2010 energiebesparende renovatiewerken ondersteunen met premies. Voor bestaande woningen zijn er premies voor onder meer isolatiewerken (dak-, kelder-, buitenmuur- en vloerisolatie), hoogrendementsbeglazing, ventilatiesystemen met warmterecuperatie, condenserende aardgas- en stookolieketels, diverse types van warmtepompen, thermostatische radiatorkranen, zonne- en warmtepompboilers, keukengeisers, buitenzonnewering en verbouwingen volgens de passiefhuisstandaard. Ook de Vlaamse dakisolatiepremie blijft in 2010 bestaan.
Belastingkrediet voor niet-belastingbetalers
Gezinnen die geen of zeer weinig belasting betalen, bijvoorbeeld omwille van hun laag inkomen, hebben weinig aan fiscale voordelen. De federale overheid heeft daarom beslist hun een belastingkrediet toe te kennen dat overeenstemt met de belastingvermindering waarvan belastingbetalers kunnen genieten (40% van het factuurbedrag). Vanaf het inkomstenjaar 2010 geldt dit belastingkrediet onder meer voor investeringen in dakisolatie, de vervanging van een bestaande ketel voor centrale verwarming door een condensatieketel en de plaatsing van hoogrendementsbeglazing. Op die manier bestaat voortaan een terugbetaalbaar belastingkrediet voor alle maatregelen waarvoor tot nu toe de Vlaamse premie voor niet-belastingbetalers van toepassing was. Deze Vlaamse premie heeft dus vanaf 2010 geen zin meer en wordt afgeschaft.
Groenestroomcertificaten 100 euro minder waard
Voor elke duizend kWh elektriciteit die zonnepanelen opwekken, krijgt de eigenaar via de VREG, de Vlaamse energieregulator, een groenestroomcertificaat. Wie in 2010 zonnepanelen plaatst, ontvangt van de distributienetbeheerder minimaal 350 euro per certificaat gedurende 20 jaar. Tot eind 2009 kreeg hij hiervoor nog 450 euro. Door het wereldwijd tekort aan zonnepanelen heeft het Vlaams parlement nog een overgangsregeling goedgekeurd tot eind maart 2010. Maar die geldt enkel voor installaties die in 2009 al ‘grotendeels’ zijn geïnstalleerd en voor een eerste keer gekeurd. Ten gronde bleef de voorheen afgesproken vermindering van de minimumprijs voor een groenestroomcertificaat met 100 euro gehandhaafd. Vanaf 2010 zal men ook geen groenestroomcertificaten meer kunnen krijgen wanneer dak of zolder onvoldoende geïsoleerd zijn.
Voorlopig geen BTW op grond
Bij de gezamenlijke verkoop van een stuk grond en een nieuwe woning moet op beide BTW geheven worden. Dat zegt althans Europa. Op dit ogenblik worden op de aankoop van de grond enkel registratierechten geheven. In Vlaanderen liggen de normale registratierechten heel wat lager (10%) dan het normale BTW-tarief (21%). Bovendien kan men in Vlaanderen bij nieuwe aankopen de registratierechten meenemen die men bij vroeger aangekochte onroerende goederen betaalde. Deze voordelen zouden in de toekomst kunnen verdwijnen. Wellicht zal hierover tegen 2011 een beslissing vallen. Maar het is een reden te meer om in 2010 toch een aankoop te overwegen.
De lagere schenkingsrechten op bouwgrond die normaal op 31 december 2009 afliepen, werden uiteindelijk verlengd. Maar ook deze toestand blijft niet duren. De maatregel zal vooralsnog tot eind 2011 gehandhaafd blijven.
Nu kopen en bouwen
Een bijkomende reden om nu te kopen en te bouwen is dat de vastgoedprijzen in Vlaanderen, ondanks de economische crisis, relatief stabiel zijn gebleven. Van 2004 tot 2009 – op amper vijf jaar tijd – zijn de prijzen voor huizen in Vlaanderen met 46% gestegen, de prijzen voor flats met 43% en de prijzen voor bouwgronden met 53%. In 2009 is hierop geen forse prijscorrectie opgetreden. Weliswaar was er voor huizen tot en met september 2009 een prijsdaling van 1,3% in vergelijking met 2008 maar tegelijk stegen de prijzen voor appartementen licht met 2,1% en deze voor bouwgronden zelfs sterk met 8,5%. Nu wachten met een woning kopen of bouwen in de hoop dat de prijzen zullen dalen, zou dus wel eens verkeerd kunnen uitvallen.
Bron: Vlaamse Confederatie Bouw
Bouwcombinatie Op Buuren werkt aan het gelijknamige woningbouwproject in Maarssen.
Verspreid over de oevers van de Vecht worden in opdracht van Kondor Wessels Projecten uit Rijssen en Rabo Vastgoed uit Utrecht bijna 700 woningen gebouwd waarvan de meeste, in totaal 572 woningen, verrijzen op het ooit verontreinigde maar intussen gesaneerde DSM-terrein. In dit zogeheten Buuren-Dorp moeten grachtjes, herenhuizen en pleintjes voor een intiem dorps karakter zorgen, terwijl aan de overzijde Buuren-Buiten luxe herenboerderijen en vrijstaande kavels biedt, en verderop in de bocht van de rivier Buuren-Park woningen met haven biedt, en een groot bospark. De bouwcombinatie bestaat uit IBB Kondor, Ufkes Apeldoorn en Wessels Zeist.
Bron: Cobouw